123

Ngành dệt may Việt Nam chuyển trọng tâm sang kinh tế tuần hoàn

Phát biểu tại hội thảo “Đẩy mạnh kinh tế tuần hoàn ngành dệt may” tổ chức sáng ngày 26/8, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas) Trương Văn Cẩm cho biết, ngành dệt may không chỉ đứng trong top đầu kim ngạch xuất khẩu với 40,4 tỷ USD năm 2021, chiếm 12% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước mà hiện còn là ngành xuất siêu lớn của Việt Nam, với 16,2 tỷ USD năm 2021 và 11 tỷ USD 7 tháng năm 2022.

Chuyển trọng tâm sang phát triển bền vững

Theo ông Cẩm, giai đoạn tập trung cho định hướng phát triển nhanh của ngành dệt may Việt Nam đã kết thúc, từ giai đoạn này trở đi cho đến năm 2030, ngành chuyển dần trọng tâm sang phát triển bền vững, kinh doanh tuần hoàn.

Tiếp đó, từ năm 2030 - 2045, phát triển hiệu quả, bền vững theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Hoàn thiện chuỗi giá trị trong nước và tham gia ở vị trí có giá trị cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Xuất khẩu và tiêu thụ trong nước bằng các thương hiệu riêng mang tầm khu vực và thế giới.

Tại dự thảo “Chiến lược phát triển ngành dệt may, da giày Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2035”, dự kiến kim ngạch xuất khẩu bình quân sẽ tăng từ 5% - 6%/năm trong giai đoạn đến năm 2030 (năm 2030 dự kiến 68 – 70 tỷ USD); tăng từ 2-3%/năm trong giai đoạn từ 2031 đến 2045 (năm 2045 đạt khoảng 95 – 100 tỷ USD).

Ngành dệt may Việt Nam đã tiếp cận rất sớm với mô hình kinh tế tuần hoàn. Từ năm 2017 ngành đã thành lập Uỷ ban phát triển bền vững về môi trường và lao động, phối hợp với nhiều tổ chức trên thế giới để triển khai thực hiện.

Ảnh tác giả

Ông Trương Văn Cẩm - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam

Hiệp hội Dệt may Việt Nam đã đưa ra mô hình PPP cho phát triển bền vững, trong đó điều kiện tiên quyết là doanh nghiệp phải có lãi; đảm bảo việc làm cho người lao động và có mối quan hệ lao động hài hoà; ít xả rác thải, tái sử dụng nước, tái chế sản phẩm

Kinh tế tuần hoàn là xu thế tất yếu

Bên cạnh mô hình phát triển bền vững, lãnh đạo Vitas cũng chia sẻ, mô hình kinh tế toàn hoàn đối với ngành dệt may cũng đang vấp phải nhiều vấn đề, trong đó, nguồn cung nguyên phụ liệu chủ yếu nhập khẩu là hạn chế lớn, tỷ lệ nội địa hoá của ngành hiện mới đạt 30-35%.

Ngoài ra, hiện chưa có quy hoạch không gian phát triển các khu công nghiệp lớn, có xử lý nước thải tập trung. Nhiều địa phương vẫn theo nhận thức cũ không mặn mà với việc cấp phép các dự án dệt, nhuộm. Chi phí cho phát triển bền vững tăng cao nên nhiều doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ chưa quyết tâm hoặc chưa đủ nguồn lực cũng là thách thức lớn. Tuy vậy, có nhiều yếu tố thúc đẩy và buộc ngành dệt may Việt Nam phải thực hiện kinh tế tuần hoàn.

Chính phủ đã có những cam kết mạnh mẽ về giảm phát thải ròng, cùng đó thị trường xuất khẩu lớn của ngành đã đặt ra lộ trình và mục tiêu cụ thể về sử dụng sản phẩm tái chế. Cụ thể châu Âu với Chiến lược mới “Dệt may bền vững” khả năng áp dụng từ năm 2023 gồm 3 tiêu chuẩn: Độ bền, khả năng tái sử dụng, tái chế từ sợi thành sợi và hàm lượng tái chế bắt buộc; doanh nghiệp phải in dữ liệu liên quan tiêu chuẩn và quá trình sản xuất trên nhãn quần áo; cấm công ty không vứt bỏ quần áo không bán được hoặc phải báo cáo số lượng thải bỏ.

Đồng tình với nhận định của lãnh đạo Hiệp hội Dệt may, đại diện Tổ chức Hợp tác Phát triển Đức cũng cho biết, Hội đồng châu Âu đã thông qua Chiến lược về Dệt may bền vững. Theo đó, có 16 luật lệ mới và giải pháp chính sách sẽ được áp dụng để làm cho sản phẩm dệt may vào thị trường châu Âu bền hơn, tái sử dụng được.

Đại diện Tổ chức Hợp tác Phát triển Đức nhấn mạnh, kinh tế tuần hoàn không thể thực hiện nếu làm việc riêng lẻ và chỉ có thể thành công khi có sự đồng hành, chia sẻ và trách nhiệm của khối Nhà nước, doanh nghiệp và tổ chức dân sự. Đặc biệt là sự chia sẻ trách nhiệm giữa nhà máy và nhà phân phối.

Còn theo Phó Chủ tịch Vitas Trương Văn Cẩm, để doanh nghiệp xây dựng thành công mô hình kinh tế tuần hoàn, trước hết cần nâng cao nhận thức về kinh doanh tuần hoàn; tìm hiểu kỹ những thách thức và cơ hội khi đổi mới hoạt động kinh doanh sang mô hình tuần hoàn; có bước đi thích hợp tập trung vào những khâu có thế mạnh, như: Tuần hoàn nước, điện áp mái... Đặc biệt, cần tính toán lợi ích – chi phí, lộ trình chuyển đổi cho phù hợp.

Doanh nghiệp cũng cần tập hợp các tài liệu liên quan đến truy soát nguồn gốc nguyên phụ liệu, đáp ứng yêu cầu tỷ lệ tái chế, vòng đời sản phẩm, nguyên liệu sạch, khả năng tái chế cao; phối hợp với nhãn hàng để thực hiện yêu cầu xanh, bền vững, thiết kế sinh thái... của thị trường; liên kết với các doanh nghiệp trong ngành, trong khu công nghiệp để cùng thực hiện thu gom nước thải, phế thải để xử lý, tái sử dụng...

THU TRANG
https://mekongasean.vn/nganh-det-may-viet-nam-chuyen-trong-tam-sang-kinh-te-tuan-hoan-post10497.html
mekongasean